© Wydawnictwo WAM – Księża Jezuici, 2017

Opieka redakcyjna: Klaudia Adamus
Redakcja: Artur Czesak
Korekta: Dariusz Godoś
Projekt okładki i skład: Paweł Kremer – Chapter One

NIHIL OBSTAT
Przełożony Prowincji Polski Południowej Towarzystwa Jezusowego
ks. Jakub Kołacz SJ, prowincjał,
Kraków, 2 października 2017 r., l.dz. 184/2017

ePub e-ISBN: 978-83-277-2593-6
Mobi e-ISBN: 978-83-277-2594-3

WYDAWNICTWO WAM
ul. Kopernika 26 • 31-501 Kraków
tel. 12 62 93 200 • faks 12 42 95 003
e-mail: wam@wydawnictwowam.pl

DZIAŁ HANDLOWY
tel. 12 62 93 254-255 • faks 12 62 93 496
e-mail: handel@wydawnictwowam.pl

KSIĘGARNIA WYSYŁKOWA
tel. 12 62 93 260
www.wydawnictwowam.pl

Druk: DIMOGRAF • Bielsko-Biała

Publikację wydrukowano na papierze iBOOK White 70 g wol. 1.6
dostarczonym przez IGEPA Polska Sp. z o.o.

Spis treści

Wstęp

Życie Józefa Andrasza SJ

Spowiednik dusz i kierownik duchowy

Święta Faustyna Kowalska

Błogosławiona Aniela Salawa

Sługa Boża Paula Zofia Tajber

Siostra Kaliksta Piekarczyk ZMBM

Zakończenie

Kult prywatny

Modlitwa o świętość kapłanów i chwałę Bożego Miłosierdzia przez wstawiennictwo Ojca Józefa Andrasza

Litania do Ojca Józefa Andrasza

Modlitwa do Boga Ojca Miłosiernego o wyniesienie do chwały ołtarzy Ojca Józefa Andrasza SJ i udzielenie przez jego pośrednictwo potrzebnych łask

Bibliografia

Życie
Józefa Andrasza SJ

Wszyscy słyszeliśmy o Siostrze Faustynie Kowalskiej, apostołce Bożego Miłosierdzia, stykamy się z jej pamiętnikiem duchowym nazwanym Dzienniczkiem – czytamy go albo słuchamy z audiobooka. Wybrana przez samego Jezusa, niepospolicie uprzywilejowana, przeznaczona do tego, aby przypomnieć nam o największym przymiocie Boga, to jest Miłosierdziu, które jest przed Jego Sprawiedliwością. Napisano już i opublikowano wiele biografii św. Faustyny Kowalskiej, ale ta najcenniejsza, napisana niedługo po jej śmierci, wydana została dopiero niedawno. Jej autorem był o. Józef Andrasz, jezuita, krakowski spowiednik świętej i kierownik duchowy. Dzieło, mimo że nieukończone, gdyż jego autor zmarł, uważane jest za najbardziej dojrzałą biografię świętej[1]. Czy kierownik duchowy łagiewnickiej mistyczki spodziewał się, że wiele lat po śmierci, 18 kwietnia 1993 roku, jego córka duchowa – Siostra Faustyna Kowalska – doczeka się beatyfikacji, a 30 kwietnia 2000 roku kanonizacji przez papieża Polaka– Jana Pawła II?

„Ludzie potrafią wykazywać ogromną pracowitość i zapobiegliwość, kiedy idzie o ubranie, jedzenie, mieszkanie, stroje, przyjemności, w ogóle sprawy ciała. Przyjdzie śmierć i zabierze wszystko. Natomiast dla duszy, dla jej świętości, dla jej życia nadprzyrodzonego, dla tych skarbów, którymi powinni ją, czyli siebie samych, ozdobić i uszczęśliwić na całą wieczność, są dziwnie niewrażliwi, a stąd niedbali i leniwi”[2] – pisał o. Andrasz w swojej książce Poświęć się Sercu Bożemu.

Józef Andrasz urodził się 16 października 1891 roku w Wielopolu koło Nowego Sącza (diecezja tarnowska), miał sześciu braci i trzy siostry. W szeregi Towarzystwa Jezusowego wstąpił, mając niespełna piętnaście lat. W jednym z listów wyznał, że powołanie do Towarzystwa Jezusowego otrzymał w Nowym Sączu, przed znajdującym się w kościele jezuickim cudownym wizerunkiem Matki Bożej Pocieszenia[3]. W zakonie otrzymał solidne wykształcenie humanistyczne, filozoficzne i teologiczne. Podczas studiów teologicznych, które odbywał m.in. w Starej Wsi koło Brzozowa, doczekał się upragnionej przez Polaków wolności po 123 latach niewoli. Po święceniach kapłańskich, które otrzymał 1919 roku w Krakowie, włączył się z zapałem w odbudowę zniszczonej przez zaborców Rzeczypospolitej. W okresie międzywojennym prowadził rozległą i dynamiczną działalność, trudził się nad odnową moralną i duchową narodu. Pragnął, aby Polska stała się państwem sprawiedliwości i równości społecznej. Urzeczywistnienie tego planu widział we wprowadzeniu w życie społeczno-polityczne wartości Ewangelii Jezusa Chrystusa. Wkład o. Andrasza w rozwój Kościoła katolickiego w Polsce jest znaczny, zwłaszcza w okresie międzywojennym. Przez wiele lat przebywał w Krakowie i był związany z Wydawnictwem Apostolstwa Modlitwy. W 1921 roku zapoczątkował wydawnictwo seryjne „Biblioteka Życia Wewnętrznego”, które zawiera w większości przekłady wybitnych światowych dzieł dotyczących duchowości. Prócz tego był redaktorem czasopisma zakonnego „Nasze Wiadomości” (1923–1928) oraz „Posłańca Serca Jezusowego” (1930–1940). Jednocześnie działał na polu Apostolstwa Modlitwy i Dzieła Poświęcenia Rodziny oraz Krucjaty Eucharystycznej i Sodalicji Mariańskiej. Dał się także poznać jako ceniony kaznodzieja i rekolekcjonista, wytrawny kierownik duchowy wielu żeńskich zgromadzeń zakonnych. Z żarliwością propagował Miłosierdzie Boże, które Jezus objawił Apostołce i Sekretarce Bożego Miłosierdzia[4].

Działalność o. Andrasza przypadła na trzy okresy: dwudziestolecie międzywojenne, kiedy odbudowywano polską państwowość, tragiczną okupację hitlerowską, która wyrządziła Polsce niewyobrażalne straty duchowe i materialne, oraz czas powojenny, w którym Kościół został poddany systematycznemu prześladowaniu przez władze komunistyczne. W każdym z tych okresów Kościół był dla o. Andrasza instytucją zbawczą oraz niezbędnym fundamentem pomyślnej przyszłości narodu polskiego. Niezwykle ważną rolę Kościoła w życiu narodu dostrzegał zwłaszcza w okresie okupacji hitlerowskiej oraz po zakończeniu drugiej wojny światowej, kiedy doszło do gwałtownej konfrontacji Ewangelii Jezusa z ideologią komunistyczną, ograniczającą życie człowieka jedynie do wymiaru materialnego i doczes-
nego i pod hasłami postępu pozbawiającą go wolności wyznania i sumienia. Wobec groźby komunizmu, który nie tylko ograniczał działalność Kościoła, ale także dążył do wyeliminowania go z życia społecznego, podjął ideę poświęcenia narodu polskiego Najświętszemu Sercu Pana Jezusa. Doczekała się ona urzeczywistnienia w październiku 1951 roku przez Prymasa Tysiąclecia – sługę Bożego kardynała Stefana Wyszyńskiego, prymasa Polski[5].

Ojciec Andrasz władał w mowie i piśmie językami: łacińskim, greckim, francuskim i niemieckim. Znajomość języków obcych, zwłaszcza współczesnych, okazała się przydatna w pracy tłumacza książek do serii „Biblioteka Życia Wewnętrznego”, wydawanej przez Wydawnictwo Apostolstwa Modlitwy[6]. Redagował każdy tom „Biblioteki”. Z przekładanych przez siebie książek korzystał, wzbogacając własne życie duchowe oraz wprowadzając czerpane z nich natchnienia w posłudze spowiednika i kierownika duchowego, by stawać się coraz bardziej kapłanem według Serca Bożego[7]. Zajmował się też autorską działalnością pisarską. Oprócz niedawno wydanej, a wcześniej wspomnianej książki Życiorys świętej Faustyny wśród dawniej publikowanych tekstów na czoło wysuwa się praca zatytułowana Poświęć się Sercu Bożemu. Dzieło mieści się w żywym nurcie apostolskiej działalności o. Andrasza, jakim było zaangażowanie na rzecz propagowania nabożeństwa do Serca Bożego. Wezwanie biskupów do osobistego oraz praktykowanego w rodzinach poświęcenia się Najświętszemu Sercu Jezusowemu w tekście o. Andrasza zostało żywo skomentowane i przystępnie wyjaśnione. Sam akt poświęcenia, jako religijny akt kultu, postrzega autor jako szczególne źródło łaski Bożej i Bożego błogosławieństwa. Łaska ta ujawnić się ma głównie jako pomoc w moralnym i religijnym odrodzeniu poszczególnych członków i konsekwentnie całego Narodu. Taki cel przyświeca głównie owemu aktowi. Ojciec Andrasz nadto zdaje się sugerować jeszcze drugi cel, ku któremu ma prowadzić ów akt, a mianowicie spełnienie przez Polskę jakiegoś szczególniejszego zadania wobec innych narodów. Już na początku zadaje bowiem intrygujące pytanie: czy „Opatrzność zasiała w organizm narodu polskiego ziarna przyszłości, i że w planach swoich liczy na nas?”. I zaraz odpowiada, że skoro Polacy zostali, mimo straszliwych doświadczeń wojny, ostatecznie ochronieni przed zhańbieniem się i załamaniem, przetrwali w swych chrześcijańskich wartościach, to należy rozumieć, że w zamyśle Bożym w przyszłości wyznaczone są dla Polski nowe perspektywy rozwoju i życia, w odniesieniu także do innych narodów. Jakie jest to szczególne zadanie czy misja, nie wyjaśnia jednak od razu, ale później umieszcza w tekście nie mniej zastanawiające sformułowanie, wyraźnie korespondujące z wcześniejszymi. Sugeruje, że poświęcenie się Polaków Sercu Zbawiciela przysłuży się dziełu Miłosierdzia Bożego w świecie.

Czy w tych stwierdzeniach o. Andrasza należy dopatrywać się nawiązania do jego osobistego zaangażowania w szerzenie nabożeństwa do Miłosierdzia Bożego, które zrodziło się w nim pod wpływem
objawień Siostry Faustyny?[8]

W celu szerszego rozpropagowania nabożeństwa do Miłosierdzia Bożego powstaje książeczka pt. Miłosierdzie Boże..., którą o. Andrasz opublikował w 1947 roku. Już w następnym roku ukazało się jej drugie wydanie. Ojciec Andrasz był pierwszym kapłanem, który szerzej zainteresował się wewnętrznymi doświadczeniami i wizjami Świętej oraz upewnił ją, że są one dziełem łaski Bożej w jej duszy[9]. Najlepsze chyba jego dzieło Wspólnie z kapłanem doczekało się aż dwudziestu wydań. Msza święta w tamtych czasach, jak wiemy, była sprawowana w języku łacińskim, dlatego o. Andrasz objaśniał strukturę Mszy i poszczególne fragmenty liturgii, ukazywał jej szczególną wymowę i zachęcał do czynnego uczestnictwa i rozmiłowania się we Mszy świętej – Ofierze Ciała i Krwi Jezusa Chrystusa. Owocem jego szerokiej działalności pisarskiej, pojmowanej jako ważny element apostolstwa, jest ponad 280 publikacji (książek, broszur, artykułów, recenzji i notek bibliograficznych)[10]. Był wielkim czcicielem Jezusa Eucharystycznego przyjmowanego w Komunii świętej. „Każde przyjście Jezusa Chrystusa w Komunii św. do wnętrza ludzkiego będzie zawsze czymś niepojętym, choćby się nawet co dzień dokonywało”[11] – pisał.

Jego zaangażowanie w działalność Apostolstwa Modlitwy w Polsce wynikało ze współpracy o. Andrasza z wychodzącym od 1872 roku w Krakowie „Posłańcem Serca Jezusowego”, organem prasowym Apostolstwa Modlitwy. Członkowie tego zrzeszenia katolickiego przez codzienne ofiarowanie modlitw, prac, radości i cierpień oraz różne formy nabożeństwa ku czci Najświętszego Serca Jezusa włączają się w dzieło zbawienia świata.

Należy pamiętać, że do 1918 roku Apostolstwo Modlitwy mogło się rozwijać jedynie pod zaborem austriackim. Do zaboru rosyjskiego nie wolno było nawet przewieźć egzemplarzy „Posłańca Serca Jezusowego”, a tym bardziej zakazane były wszelkie zrzeszenia Serca Jezusa. Wszystko, co było związane z Sercem Jezusa, uchodziło za sprawę jezuicką, a jezuici mieli zakaz wstępu do Rosji. Z chwilą odzyskania niepodległości przez Polskę w 1918 roku otworzyło się pole wielkiej pracy, ponieważ w kraju Apostolstwo Modlitwy nie było znane nie tylko wśród wiernych, ale nawet wśród duchowieństwa, zwłaszcza spod dawnego zaboru rosyjskiego. Tej pracy uświadamiania wiernych i duchowieństwa o Apostolstwie Modlitwy podjął się o. Andrasz, który organizował zjazdy proboszczów, aby im wyjaśnić naturę i praktyki stowarzyszenia, a dla kleryków miewał konferencje w seminariach duchownych[12].

W dniach 4–7 października 1934 roku dokonał kanonicznego zaprowadzenia Apostolstwa Modlitwy w Wielogłowach (diecezja tarnowska). Uroczystość miała dla niego wyjątkowe znaczenie, ponieważ – jak zaznaczył kronikarz wydarzenia – „pomimo nawału zajęć chętnie podejmuje się tej pracy, bo przez nią pragnie upamiętnić ważną chwilę w swoim życiu, a może odwdzięczyć się tej parafii za chrzest św., który w tym kościółku otrzymał; przybył przeto, jak sam we wstępnej nauce zaznaczył, jako parafianin, a więc swój do swoich, i to w pięknych, pełnych polotu kaznodziejskiego naukach daje tego wyraz; odczuwało się, że chce tej parafii oddać swe serce, ale w zamian chce serce słuchaczy zdobyć dla Serca Jezusowego. Żniwo było obfite – przez trzy dni, rano i wieczór, kościół zapełniał się słuchaczami, a praca w konfesjonale trwała do późna w nocy”[13].

Od 1924 roku o. Andrasz przyjeżdżał do Krakowa-
-Łagiewnik i głosił egzorty dla sióstr ze Zgromadzenia Matki Bożej Miłosierdzia, zwanych także magdalenkami, które zajmowały się pracą nad tzw. upadłymi dziewczętami (zwanymi wówczas pokutnicami).

W posłudze kapłańskiej o. Andrasz miał stale świadomość, że jest jedynie nieużytecznym sługą Jezusa (por. Łk 17,10). Wiedział, że to Bóg działa poprzez kapłanów, którzy są Jego narzędziami. Im ściślej takie narzędzie jest zespolone ze swoim Stwórcą i Panem, tym lepiej może udzielać „pomocy duszom”. Pamiętał również o słowach Zbawiciela: „Beze mnie nic nie możecie uczynić” (J 15,5). Dlatego też dążył do ścisłego zjednoczenia z Bogiem oraz poddania się natchnieniom Ducha Świętego[14]. Jak sam pisze, znajomość mistyki katolickiej dla kapłanów-kierowników jest niemal konieczna, zwłaszcza dla kierowników dusz zmierzających do doskonałości. Kapłani z woli Chrystusa mają sprawować rząd dusz, lecz ten rząd to nie jest jakieś bezwzględne i dowolne kierowanie duszą w tę lub ową stronę według własnych pomysłów, choćby niezłych, ale jest to prowadzenie duszy po drogach Bożych zwyczajnych lub nadzwyczajnych, zależnie od natchnień Ducha Świętego. Kapłan nie jest panem duszy, nie może jej więc swoich dróg narzucać. On jest tylko zastępcą Tego, który mocą krwi przelanej na krzyżu stał się Panem i Oblubieńcem dusz.

Zastępcom swoim zlecił, by nimi kierowali według woli Jego i po drogach Jego. Dlatego trzeba koniecznie znać te drogi[15]: „Ileż to razy na taką duszę pielgrzymującą do Pana per vias ordinarias, drogami zwykłej ascezy, przychodzą chwile pokuszenia, chwile ciemne, posępne. Życie światowe, które opuściła, rzuca się wtedy przed jej oczy z całą swą barwnością, to życie tętniące i kipiące niezrównaną ruchliwością, roz-
maitością uciech i przyjemności, a takie w nim wszystko bliskie, realne, takie ponętne i pociągające, że gdzieś w głębinach serca wstaje jakby cichy żal: szkoda, że to już nie dla mnie. A równocześnie to życie duchowe, dla którego już tyle poświęceń uczyniliśmy i tyle jeszcze złożyć będziemy musieli, przedstawia się nam takie bezbarwne, monotonne, nudne i apatyczne. Wiemy wprawdzie, że cel jego świetny, ale wydaje się nam wówczas tak strasznie odległy, gdzieś dopiero w zaświatach, w wieczności. Wprawdzie łaska Boża to pomoc wielka, ale właśnie teraz taka dla nas nieuchwytna, że nie pomoc Bożą, ale naszą niemoc i ciężar jarzma Pańskiego czujemy. Otóż, co za orzeźwienie moralne mogą dać tak umęczonej duszy dzieła spisane przez takie dusze mistyczne jak św. Teresa, św. Jan od Krzyża, Blozjusz, Suso itd.! Nie są to bowiem suche wywody teoretyczne, ale karty drgające życiem wielkim i wzniosłym, bo w nich złożyli ci wybrańcy Boży swoje radości, oświecenia, wewnętrzne poruszenia, bo te karty drgające uczuciami podziwu dla dobroci Bożej, zdumienia nad Jego wielkością, serdecznej tęsknoty za wiekuistymi dobrami, bo bije z nich przede wszystkim gorący płomień miłości ku Najwyższemu Dobru. Raz wraz oświadczają ci wybrańcy Boży, że tego przebogatego życia wewnętrznego, którego świat nie rozumie i za nudę i utopię uważa, nie oddaliby za wszystkie przyjemności doczesne. Oświadczają to z całą siłą przekonania nawet wtenczas, kiedy je Pan tak dotkliwie doświadcza, że dla ich cierpień wewnętrznych trzeba szukać porównania nie w ziemskich, ale chyba w czyśćcowych, a nawet piekielnych męczarniach”[16].

Przez wiele lat o. Andrasz pracował duszpastersko w Krakowie przy kościele Serca Jezusowego. Tam pełnił także obowiązki prezesa Kongregacji Najświętszego Serca Jezusa oraz propagował wśród wiernych intronizację Serca Jezusowego[17]. Za aprobatą ojca generała Włodzimierza Ledóchowskiego i ojca rektora kolegium z inicjatywy o. Andrasza intronizacji Serca Jezusowego dokonali w listopadzie 1935 roku młodzi jezuici – studenci Wydziału Filozoficznego Towarzystwa Jezusowego w Krakowie[18].

Do sprawy poświęcenia Polski Bożemu Sercu i zabiegów o. Andrasza na tym polu nawiązuje świadectwo o. Piotra Turbaka, w którym czytamy m.in., że „od 1931 roku do 1938 roku poświęciło się 162 622 rodziny Sercu Jezusa. Nadto w tym czasie poświęciło się Sercu Zbawiciela 67 parafii, 222 gromad, 407 innych społeczności. Do wszystkiego zaś przykładał rękę o. Andrasz. W większej części jego też zasługą jest poświęcenie się całego narodu w roku 1951. Wprawdzie już w 1921 roku przy konsekracji Serca Jezusa w Krakowie episkopat polski z prymasem na czele poświęcił Polskę Sercu Jezusa. Teraz [tj. 21 października 1951 roku] ze względu na ciężkie położenie Kościoła dokonano poświęcenia na nowo. Inicjatywę do takiego poświęcenia dał o. Andrasz, zabiegając o nie u prymasa. Poświęcenie to odbyło się w jednym dniu, w uroczystość Chrystusa Króla, we wszystkich kościołach i kaplicach i na wszystkich mszach, w których tylko wierni uczestniczyli – a uczestniczyli w tym dniu niezwykle tłumnie. Żeby to poświęcenie wiernych mogło się dobrze udać, o. Andrasz przez kilka lat propagował poświęcenie się osobiste Sercu Jezusa”[19].

Ojciec Józef Andrasz to również ceniony kaznodzieja, rekolekcjonista i konferencjonista. Jednych z pierwszych rekolekcji dla inteligencji udzielił w 1923 roku w Wadowicach, rodzinnym mieście przyszłego papieża Jana Pawła II[20]. W dniach 15–17 października 1926 roku wziął udział w pierwszym zjeździe delegatów organizacji katolickich archidiecezji krakowskiej. Podczas zjazdu, w sekcji wyrobienia wewnętrznego, wygłosił referat pt. Życie wewnętrzne podstawą Akcji Katolickiej[21]. Opatrzność sprawiła, że uniknął aresztowania przez gestapo w 1939 roku. W okresie okupacji hitlerowskiej przenosił się na terenie Polski z miejsca na miejsce, wszędzie służąc jako duszpasterz. Przekonał się wówczas jeszcze bardziej, że człowiek naznaczony tragedią drugiej wojny światowej winien zwrócić się do Bożego Serca oraz czerpać ze skarbca Bożego Miłosierdzia. W 1943 roku, a więc jeszcze podczas tragicznego terroru hitlerowskiego, zapoczątkował nabożeństwo do Miłosierdzia Bożego w Krakowie-Łagiewnikach[22]. W sierpniu 1942 roku o. Andrasz udzielił ośmiodniowych rekolekcji siostrom Sacré-Coeur w Zbylitowskiej Górze pod Tarnowem[23]. Nie sposób wymienić miejsc w całej Polsce, gdzie głosił rekolekcje czy konferencje dla osób świeckich i konsekrowanych. Pokonywał setki kilometrów, przygotowywał wiele rozważań, materiałów konferencyjnych, referatów. W nurcie apostolskiej działalności o. Andrasza mieszczą się jego teksty zawarte w zapisie zatytułowanym Poświęć się Sercu Bożemu „wyrażające zaangażowanie na rzecz propagowania nabożeństwa do Serca Bożego z praktyką pierwszych piątków.

Miał mnóstwo pracy i siłę, a mówił o tym, czym żył na co dzień. Ale już w połowie maja 1944 roku o. Andrasz zgłosił ojcu prowincjałowi Władysławowi Lohnowi dolegliwości żołądkowo-wątrobowe, które ograniczały jego zaangażowanie duszpasterskie. W tej sytuacji prosił o pozwolenie na wykonanie badań klinicznych. W drugiej połowie 1944 roku rozchorował się dość poważnie. Cztery tygodnie spędził w klinice chorób wewnętrznych przy ul. Kopernika w Krakowie. W obliczu zagrożenia życia o. Andrzej Żukowicz udzielił mu sakramentu namaszczenia chorych”[24]. Ojciec Andrasz przeszedł jeszcze pięć operacji. Pomimo pogarszającego się stanu zdrowia w dalszym ciągu co niedzielę odprawiał Mszę świętą z kazaniem, spowiadał siostry i od czasu do czasu głosił dla nich konferencje. We wrześniu 1956 roku o. Andrasz obchodził w stolicy Tatr jubileusz pięćdziesięciolecia życia zakonnego. Z tej okazji dostał list gratulacyjny od ojca generała Jean-Baptiste’a Janssensa. Natomiast w 1959 roku dziękował Bogu z okazji czterdziestolecia kapłaństwa, które otrzymał w uroczystość św. Józefa.

Pobożne i pełne zasług życie zakończył w wigilię święta Ofiarowania Pańskiego, 1 lutego 1963 roku w Krakowie. Został pochowany w grobowcu jezuitów na cmentarzu Rakowickim[25].

[1] Por. J. Andrasz, Życiorys świętej Faustyny, Wydawnictwo WAM – Księża Jezuici, Kraków 2015, s. 9.

[2] J. Andrasz, Poświęć się Sercu Bożemu, Wydawnictwo WAM – Księża Jezuici, Kraków 2014, s. 99–100.

[3] S. Cieślak, Kierownik duchowy Świętej Faustyny, Wydawnictwo WAM, Kraków 2011, s. 9–10.

[4] Por. tamże, s. 5–6.

[5] Tamże, s. 236–237.

[6] Tamże, s. 13.

[7] Tamże, s. 68.

[8] Por. J. Andrasz, Poświęć się..., s. 6–9.

[9] J. Andrasz, Miłosierdzie Boże. Historia spisana przez spowiednika s. Faustyny, Wydawnictwo WAM – Księża Jezuici,, Kraków 2013.

[10] S. Cieślak, dz. cyt., s. 17.

[11] J. Andrasz, Wspólnie z kapłanem, Wydawnictwo Apostolstwa Modlitwy – Księża Jezuici, Kraków 1938, s. 6.

[12] S. Cieślak, dz. cyt., s. 89–91.

[13] „Posłaniec Serca Jezusowego” 1935, nr 2, s. 70.

[14] Por. S. Cieślak, dz. cyt., s. 174–175.

[15] Por. J. Andrasz, Poświęć się..., s. 108.

[16] Tamże, s. 105–106.

[17] Tamże, s. 129.

[18] Tamże, s. 131.

[19] P. Turbak, O. J. Andrasz (mps bez sygn., w posiadaniu o. L. Grzebienia).

[20] S. Cieślak, dz. cyt., s. 164.

[21] Kronikarz filozofii, Z nowej siedziby filozofów, „Nasze Wiado-
mości” 8 (1926–1927), s. 175.

[22] S. Cieślak, dz. cyt., s. 6.

[23] Tamże, s. 26.

[24] Tamże, s. 29–30.

[25] Tamże, s. 47–48.