Poszukiwacze Archai

Waga rozprawy Mateusza Biernaczyka polega nie tylko na przedłożeniu nowych schematów myślenia czy rozwiązań poszczególnych problemów badawczych, ale w dużej mierze również na przypomnieniu, jak wielki wpływ na kształt obecnej myśli Zachodu mają Apologeci greccy II wieku. Szczególność ich myśli wynika z podejmowanych przez nich, i to z wielkim sukcesem, dyskusji z myślą pogańską: zarówno w wydaniu klasycznym greckiej filozofii, medioplatońskim czy wielkich szkół okresu hellenistycznego, jak i cesarstwa rzymskiego. W pierwszej części pracy ukazano postać jednego z najbardziej reprezentatywnych dla medioplatonizmu myślicieli, Alkinousa, jego poglądy i koncepcję pierwszych zasad (archai): przyczyny materialnej, wzorczej i sprawczej, w drugiej natomiast naukę Apologetów greckich II wieku o przyczynach świata: Arystydesa z Aten, Justyna Męczennika, Tacjana Syryjczyka i Atenagorasa z Aten. Wartością książki bez wątpienia jest to, że jej Autor, dostrzegając doniosłość ustaleń tak odległej dla nas myśli, próbuje je na nowo, we właściwy dla siebie sposób, wpisać w kontekst obecnych dyskusji, dotyczący znaczenia poszukiwania wspomnianych przyczyn, owych pierwszych zasad, ukazując złożoność tych nurtów myślowych oraz ich kulturotwórczą, filozoficzną i teologiczną doniosłość.

Z recenzji prof. Jacka Zielińskiego